مشاغل سنتی فراموش‌شده در نجف‌آباد

در شهرستان نجف‌آباد بیشتر از 40 شغل قدیمی وجود داشته که مردم با آن‌ها امرارمعاش می‌کردند.

0

مشاغل سنتی فراموش‌شده در نجف‌آباد

بی‌گمان بررسی پرونده مشاغل سنتی و قدیمی در شهری مثل نجف‌آباد، آن‌هم با توجه به کمبود منابع پژوهشی و اطلاعات موثق کار بسیار سختی است. درگذشته نجف‌آباد طیف متنوعی از مشاغل وجود داشته است که امروزه به‌جز معدودی، دیگر اثری از آن‌ها در گوشه و کنار شهر دیده نمی‌شود.

بخشی از شغل‌ها و حرفه‌های قدیمی، بنا به بی‌رحمی روزگار و نبود تقاضا به‌مرور از میان رفت. شاید از میان رفتن آن‌ها نیز چندان غیرطبیعی نیست. اما در این مجموعه، مشاغلی هم وجود دارند که به‌نوعی با هویت بومی شهر و مردم آن در ارتباط است و تنها به دلیل برخی بی‌توجهی‌ها، غبار فراموشی بر آن‌ها نشسته است.

متأسفانه باید گفت این مشاغل امروز تنها به خاطر انگیزه‌های شخصی زنده هستند و نفس می‌کشند.در کوچه‌پس‌کوچه‌های محله‌های قدیمی شهر ازجمله محله نصیر، محله باغ شاه، محله مرده‌شورها و …. می‌بینیم که صاحبان آن با حفظ سنت‌های شغلی گذشتگان خود و شاید برحسب نیاز، نقش مهمی را در حفظ بخشی از تاریخ و فرهنگ شهر بر عهده‌دارند.

در میان مشاغل رایج در شهر ما کمتر کسی متوجه منسوخ شدن تدریجی شغل‌های سنتی فراموش‌شده‌ای مانند رنگرزی، مس گری، گیوه‌دوزی و غیره … می‌شود. مشاغلی که به تعبیر امروزی جزو شغل‌های تعمیراتی است.

شاید یک دلیل آن نیاز اندک مردم به این‌گونه مشاغل است. درواقع بیشتر این مشاغل که در حال حاضر در مجموعه شغل‌های حاشیه‌ای قرار دارند، تا چند سال پیش تقریباً جزو مشاغل اصلی و موردنیاز مردم نجف‌آباد بوده است. با یک بررسی تاریخی می‌توان به این نتیجه قطعی و روشن رسید که هر یک از این حرفه‌ها، دارای سابقه کهن تاریخی به لحاظ اجتماعی، فرهنگی و حتی اقتصادی است.

مشاغل سنتی فراموش‌شده در نجف‌آباد

اینجاست که باید کمی عمیق‌تر فکر کرد و دید که به‌راستی وظیفه چه گروه و سازمانی است که با توجه به اهمیت روزافزون فرهنگ و تاریخ شهر نجف‌آباد، به حفظ این سرمایه‌های بومی و ملی و تاریخی اهمیت دهد و به ارزش حفظ این مشاغل، نه به‌صورت نمادین بلکه حداقل در حد کامل‌تری توجه کند.

به‌راستی تا چه اندازه زمان خواهیم داشت تا این میراث ارزشمند را برای نسل‌های بعد حفظ کنیم؟ میراثی که با توجه به گسترش بی‌هویتی فرهنگی در میان جوانان، می‌تواند تأثیر بسیاری در انتقال فرهنگ و هویت تاریخی شهرمان به نسل‌های بعدی داشته باشد…

موسی لطفی که بیشتر او را بانام مهدی می‌شناسیم در جهت احیای این میراث کهن شهر نجف‌آباد با دوربین خود به سراغ شغل‌هایی رفته که خیلی از افراد مخصوصاً نسل جوان آن‌ها را نمی‌شناسند.

مهدی لطفی در گفت‌وگو با خبرنگار پایگاه خبری نجف‌آباد نگار هدف خود را از به تصویر کشیدن این مجموعه ارزشمند این‌گونه بیان می‌کند: مدت‌هاست که دوربین به دست هستم و از جای‌جای شهرمان عکاسی می‌کنم. ایده ثبت تصاویر مشاغل سنتی یا بهتر بگویم هنرهای فراموش‌شده نجف‌آباد را یکی از اساتید بنده داد. من هم با توجه به علاقه‌ای که به حوزه عکاسی مستند داشتم قبول کردم و کار از اوایل مهرماه سال ۹۸ به‌صورت جدی دنبال شد.

* چند شغل سنتی در نجف‌آباد وجود دارد؟
مهدی لطفی: در شهرستان نجف‌آباد بیشتر از ۴۰ شغل قدیمی وجود داشته که مردم با آن‌ها امرارمعاش می‌کردند. اما در طول سال‌های گذشته بسیاری از این شغل‌ها منسوخ‌شده و دیگر وجود ندارند.

* تعدادی از شغل‌هایی که در حال حاضر وجود ندارند را نام ببرید؟
مهدی لطفی: پالان‌دوز، حلاج (پنبه‌زن)، مکار(اجاره دهنده اسب و قاطر و الاغ)، خشت‌مال، گازر(لباس‌شوی)، نفت‌فروش، چینی‌بندزن و …

* حال شغل‌های باقی‌مانده چطور است؟
مهدی لطفی: پای صحبت همه هنرمندان مشاغل سنتی که بنشینیم گلایه دارند از دنیایی از بی‌مهری و بی‌توجهی که هم از طرف مرم و هم از طرف مسؤولین است. به کمترین چیزها قانع هستند اما گاهی همین توقعات کم هم نادیده گرفته می‌شود.

مشاغل سنتی فراموش‌شده در نجف‌آباد

* چه شغل‌هایی از مشاغل سنتی هنوز در نجف‌آباد در حال انجام است؟
مهدی لطفی: خومه فروشی، خورجین دوزی، چاقوسازی، لوده بافی، پرداخت قالی، رفوگری، کلاه مالی، مسگری، تیغ سازی، نخ تابی، خراطی، سماورسازی، آهنگری، گیوه‌دوزی، رنگرزی، بیل دسته کنی، چره سازی، قیچی سازی، بنایی، حلبی‌سازی، دفتین سازی، دلو سازی، نقشه‌کشی قالی، عطاری، انبر سازی، زودپز سازی و …

نجف آباد نگار: از گفت و گو با شما لذت بردم، مطالب جالبی در مورد مشاغل شهرستان نجف آباد به ما و مخاطبان نجف آباد نگار تقدیم شد. از همکاری شما صمیمانه تشکر می کنم.

به گزارش نجف‌آباد نگار، نمایشگاه دائمی مشاغل فراموش‌شده نجف‌آباد به همت سازمان فرهنگی اجتماعی و ورزشی شهرداری نجف‌آباد در خانه کبیر زاده(موزه تاریخ و مفاخر) دایر گردیده است.

انتهای پیام/۱۳۹

کد خبر : 14507 ساعت خبر : ۹:۰۵ ق٫ظ

لینک کوتاه مطلب : https://najafabadnegar.ir/?p=14507

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.